Erzurum Konsolos Vekili Scheubner-Richter, İrdazur Köyü’nden Hacı Oğlu Georgian Garabeth adında 55 yaşındaki bir köylüden söz ediyor. 

Hacı Oğlu Georgian Garabeth’i valiye götürüyor. Vali tehcir sırasında Tercan’da meydana gelen olaylarla ilgili ilk bilgileri bu kişiden alıyor.

Gelelim köylünün anlattıklarına! 

“Yola çıktık, bir Kürt çetesinin baskınına uğradık. Bizi İttihat ve Terakki milisleri korudu. Kaymakam geri dön emri verdi. Başka yoldan ilerlemeye devam ettik. Yine bir Kürt çetesi saldırdı. Milisler bizi korudu. Bu sayede 100 kağnı ve çok sayıda insan kurtuldu. Sonra yakındaki bir köye gittik. Kaymakam yeni bir yol önerdi. Kabul ettik ve daha sonra bize eşlik edenlere şükranlarımızı göstermek için aramızda para toplayıp verdik. 

Yolda bir grup, güzergaha itiraz etti. Kaymakam onlarla görüştü ve onları ikna etti.  Böylece yola devam ettik. Sonra Fırat kıyısında kamp kurduk. Ama Kürtler yine saldırdı. Bir başka köye ulaştık. Sabah harman yerinde toplandık yine ateş başladı. O baskından sonra yine baskın yedik.” 

Vali bu ifade üzerine kaymakamı görevden alıyor.

Yani, iddia edilen soykırım sırasında bir vali, tehcirden kaçarak gelen bir Ermeninin sözleri üzerine kaymakamı görevden alıyor! 

Şayet savunulduğu gibi bir soykırım varsa, bunlar nasıl yaşandı? Eğer vali bu yaşananlara dahi kızıp, kaymakamı görevden alıyorsa, soykırım nasıl oldu?